Mikelanđelo Dela – 10 Najpoznatijih Dela Koja Morate Znati
Mikelanđelo dela koja su ostavila neizbrisiv trag. Kada se govori o renesansi, gotovo je nemoguće ne pomenuti Mikelanđela Buonarotija. Ovaj italijanski umetnik bio je jedan od najvećih vajara, slikara i arhitekata svih vremena, a njegova dela i danas predstavljaju vrhunac zapadne umetnosti. Njegov talenat bio je toliko cenjen da su ga savremenici nazivali Il Divino – „božanski“.
Iako je bio poznat po burnom temperamentu i rivalstvu sa umetnicima poput Leonardo da Vincija i Rafaela, Mikelanđelo je iza sebe ostavio neka od najpoznatijih umetničkih dela u istoriji čovečanstva.
Ko je bio Mikelanđelo?
Michelangelo Buonarroti rođen je 1475. godine u Italiji, a još kao veoma mlad pokazao je izuzetan talenat za crtanje i vajanje. Najveći deo života proveo je radeći za moćne porodice i pape renesansne Italije.
Iako je sebe prvenstveno smatrao vajarom, postao je podjednako poznat i po monumentalnim freskama u Sistinskoj Kapeli, kao i po arhitektonskim projektima poput kupole bazilike Svetog Petra.
Njegova dela karakterišu:
- savršeno poznavanje anatomije,
- snažne emocije,
- monumentalne figure,
- neverovatna obrada mermera,
- dramatična kompozicija i pokret.
10 najpoznatijih dela Mikelanđela
Raspeće u Bazilici svetog Duha (1492)
Raspeće u Bazilici svetog Duha predstavlja jedno od prvih dela mladog Mikelanđela. Napravio ga je kada je imao samo 18 godina, kao znak zahvalnosti monasima koji su mu pružili smeštaj nakon smrti njegovog zaštitnika Lorenca de Medičija.
Skulptura prikazuje Isusa na krstu u prirodnoj veličini, sa velikim fokusom na anatomsku preciznost. Upravo u ovom periodu umetnik je proučavao ljudsko telo secirajući leševe, što će kasnije postati jedna od njegovih najvećih prednosti.
Iako delo nije odmah steklo veliku slavu, danas se smatra važnim jer pokazuje rani razvoj Mikelanđelovog stila.
Bogorodica iz Briža (1504)
Bogorodica od Bridža jedna je od retkih Mikelanđelovih skulptura koja je napustila Italiju još za njegovog života.
Prikazuje Devicu Mariju sa malim Isusom u mirnoj i elegantnoj kompoziciji. Skulptura je izrađena iz jednog bloka mermera, što je za to vreme predstavljalo izuzetno tehničko dostignuće.
Ovo delo postalo je posebno poznato nakon što su ga nacisti opljačkali tokom Drugog svetskog rata, nakon čega je vraćeno u Belgiju.
Bahus (1497)
Bahus prikazuje rimskog boga vina u pomalo nestabilnom položaju, kao da je pod uticajem alkohola.
Za razliku od idealizovanih antičkih figura, Mikelanđelo je ovde prikazao realističniji i ljudskiji lik. Upravo ta nesavršenost učinila je skulpturu revolucionarnom.
Ovo je takođe jedno od retkih njegovih dela koje nema hrišćansku tematiku.
Umirući Rob (1513–1516)
Umirući Rob nastao je kao deo grandiozne grobnice pape Julija II, projekta koji nikada nije u potpunosti završen.
Figura prikazuje muškarca u trenutku između života i smrti, sa izraženim emocijama i dramatičnim pokretom tela. Mnogi istoričari umetnosti smatraju da skulptura simbolizuje ljudsku borbu protiv sudbine i prolaznosti.
Mermer izgleda gotovo kao živa koža, što pokazuje neverovatnu Mikelanđelovu sposobnost obrade kamena.
Anđeo (1495)
Anđeo iz kovčega Svetog Dominika jedno je od prvih dela na kojem se jasno vidi Mikelanđelov prepoznatljiv stil.
Iako relativno mala, skulptura prikazuje snažnog anđela sa izraženom muskulaturom i dinamičnim držanjem. Već tada bilo je jasno da će umetnik postati jedan od najvećih vajara svog vremena.
Mojsije (1513–1515)
Mojsije se smatra jednom od najmoćnijih skulptura u istoriji umetnosti.
Prikazuje biblijskog proroka Mojsija neposredno nakon što je video kako njegov narod obožava zlatno tele. Bes, snaga i napetost jasno se vide u položaju tela, mišićima i izrazu lica.
Posebno su impresivni detalji poput duge brade i anatomije ruku. Skulptura se danas nalazi u crkvi San Pietro in Vincoli u Rimu.
Pietà (1498–1499)
Pietà jedno je od najemotivnijih dela renesanse.
Skulptura prikazuje Devicu Mariju kako u naručju drži mrtvog Isusa nakon skidanja sa krsta. Iako je Mikelanđelo imao samo 23 godine kada ju je završio, delo je izazvalo ogromno divljenje širom Italije.
Zanimljivo je da je ovo jedino delo koje je umetnik potpisao. Njegovo ime uklesano je preko Marijinog pojasa.
Savršena obrada mermera i nežni izrazi lica čine ovu skulpturu jednim od najvećih remek-dela svih vremena.
Poslednji sud (1536–1541)
Poslednji sud nalazi se na oltarskom zidu Sikstinske Kapele i prikazuje drugi dolazak Hrista i konačni sud čovečanstvu.
Freska sadrži više od 300 figura u dramatičnom pokretu. Neki odlaze u raj, dok drugi tonu u pakao. Delo je bilo kontroverzno zbog velike količine nagih tela, pa su pojedini delovi kasnije prekriveni po nalogu crkve.
Ipak, upravo ta energija i haotična snaga čine ovo delo jednim od najvažnijih prikaza ljudskih emocija u umetnosti.
Stvaranje Adama (1508–1512)
Stvaranje Adama verovatno je najpoznatija freska u istoriji umetnosti.
Na plafonu Sikstinske Kapele prikazan je trenutak kada Bog pruža ruku Adamu i daje mu život. Gotovo dodirivanje prstiju postalo je jedan od najprepoznatljivijih simbola zapadne kulture.
Mnogi smatraju da crveni oblik oko Boga podseća na ljudski mozak, što se tumači kao simbol inteligencije i božanske svesti.
Iako Mikelanđelo nije želeo da prihvati posao oslikavanja plafona jer se smatrao vajarom, upravo mu je ovo delo donelo besmrtnu slavu.
David (1501–1504)
David smatra se najvećim Mikelanđelovim remek-delom.
Skulptura prikazuje biblijskog junaka Davida pre borbe sa Golijatom. Za razliku od drugih umetnika koji su prikazivali trenutak pobede, Mikelanđelo je izabrao trenutak napetosti pre same borbe.
Figura visoka više od četiri metra simbolizuje hrabrost, snagu i ljudsku odlučnost. Neverovatno je da je skulptura izrađena iz bloka mermera koji su drugi umetnici odbacili kao neupotrebljiv.
Danas je David simbol renesanse i jedno od najpoznatijih umetničkih dela na svetu.
Ostala važna dela Mikelanđela
Pored najpoznatijih skulptura i fresaka, Mikelanđelo je radio i na drugim značajnim projektima:
- The Doni Tondo – jedno od njegovih najvažnijih slikarskih dela.
- Medici Chapel – spoj arhitekture i skulpture.
- Laurentian Library – revolucionaran arhitektonski projekat.
- Kupola bazilike Svetog Petra – jedno od najvećih dostignuća renesansne arhitekture.
Zanimljivosti o Mikelanđelu
- Sebe je smatrao vajarom, a ne slikarom.
- Radio je gotovo do poslednjih dana života.
- Često je spavao veoma malo kako bi radio duže.
- Bio je poznat po teškom karakteru i sukobima sa drugim umetnicima.
- Njegova dela snažno su uticala na razvoj baroka i moderne umetnosti.
FAQ – Često postavljana pitanja
Koje je najpoznatije delo Mikelanđela?
Najpoznatijim delom smatra se David, dok je freska The Creation of Adam jedna od najpoznatijih slika u istoriji.
Gde se nalazi statua Davida?
Skulptura se nalazi u galeriji Galleria dell’Accademia u Firenci.
Koliko je trajalo oslikavanje Sikstinske kapele?
Mikelanđelo je plafon Sistine Chapel oslikavao približno četiri godine, od 1508. do 1512. godine.
